Các quy tắc giải thích pháp luật cơ bản

 

Các quy tắc giải thích pháp luật đóng vai trò quan trọng trong việc đọc hiểu một hợp đồng hay một văn bản pháp luật bất kỳ. Nếu như các quốc gia theo truyền thống Civil law chú trọng đến việc giải thích pháp luật dựa trên bối cảnh và ý chí của người viết, thì tại các quốc gia theo truyền thống Common law (Anh, Mỹ,... ) lại ưu tiên giải thích theo nghĩa cơ bản, phổ biến của từng từ ngữ trong văn bản (literal interpretation/literal rule). 

Trong bài viết này, hãy cùng tìm hiểu một số quy tắc giải thích pháp luật cơ bản trong truyền thống Common law để nâng cao kỹ năng đọc Tiếng anh pháp lý.

 

 

1. "Contra proferentem" rule

+ Quy tắc này cho rằng nếu một điều khoản của một hợp đồng có sự mập mờ hoặc có thể được hiểu theo nhiều hướng khác nhau (ambiguity) thì điều khoản ấy phải được giải thích theo hướng đối lập với lợi ích của bên đưa ra điều khoản đó.

+ Quy tắc này được đặt ra nhằm ngăn chặn bên soạn thảo hợp đồng lợi dụng sự mập mờ của điều khoản để trục lợi cho bản thân.

=> Chẳng hạn như một hợp đồng bảo hiểm (soạn thảo bởi công ty bảo hiểm) có điều khoản không rõ ràng thì điều khoản đó nếu có xảy ra tranh chấp sẽ được tòa án giải thích theo hướng có lợi cho người được hưởng bảo hiểm.

 

2. "Noscitur a sociis" rule 

+ Quy tắc Noscitur a sociis nói rằng nếu nghĩa của một từ/cụm từ trong một văn bản không thể được hiểu một cách rõ ràng nếu chỉ xét riêng mình nó thì ta cần phải liên kết từ/cụm từ ấy với từ/cụm từ xung quanh nó.

+ Quy tắc này được đề ra nhằm bảo đảm một từ/cụm từ không rõ ràng được giải thích một cách đồng nhất với ý nghĩa chung của toàn văn bản.

=> Ví dụ, nếu văn bản luật đề cập đến "cars, motorbikes, bycicles, and other vehicles" thì cụm từ không rõ ràng ở đây là "other vehicles" sẽ được hiểu là các phương tiện đường bộ khác. Khi đó danh sách sẽ còn bao gồm các phương tiện đường bộ khác như "trucks" và loại trừ các phương tiện như "airplanes" hay "ships"

 

3. "Ejusdem generis" rule

+ Quy tắc Ejusdem generis cũng có thể áp dụng đối với ví dụ bên trên. Khi một danh sách liệt kê các từ/cụm từ cụ thể cùng thuộc một nhóm đối tượng thì từ/cụm từ chung được nêu ở cuối danh sách cũng sẽ thuộc nhóm đối tượng đó.

=> Với ví dụ trên, từ/cụm từ chung là "other vehicles" sẽ thuộc nhóm các phương tiện đường bộ giống như các từ/cụm từ cụ thể được liệt kê trước đó (cars, motorbikes, bycicles) mà không thuộc nhóm phương tiện đường hàng không hay đường thủy.

 

4. "Expressio unius est exclusio alterius" rule

+ Cũng trong trường hợp một danh sách liệt kê các từ/cụm từ cụ thể, quy tắc này nói rằng nếu không có một từ/cụm từ chung được nhắc đến hoặc bất kỳ từ/cụm từ nào khác ám chỉ sự xuất hiện của những đối tượng mới ngoài những từ/cụm từ được liệt kê thì danh sách đó sẽ dừng lại.

=> Nếu danh sách là “cars, motorbikes, and bicycles” thì danh sách sẽ chỉ bao gồm 3 phương tiện này mà không bao gồm các loại phương tiện nào nữa dù chúng có cùng thuộc nhóm phương tiện đường bộ hay không.

📌 Đăng ký ngay khóa học tiếng Anh pháp lý tại B-One để:

✅ Nâng cao trình độ tiếng Anh pháp lý trên nhiều lĩnh vực;

✅ Chuẩn bị cho kỳ thi TOLES (Test of Legal English Skills);

✅ Học với giảng viên uy tín và giàu kinh nghiệm. 

👉  Đăng ký ngay tại: https://english.b-one.asia